18. mai 2013
Første gong eg besøkte IDP-leiren Tasovcici møtte eg AM, ei jente som ei veke seinare flytta ut av leiren og over på ein katolsk barneheim i pilgrimsbyen Medjugorje, fordi mor hennar ikkje ville ta seg av ho og faren følte seg for gammal. Vi har lurt litt på korleis katolske barneheimar fungerer, og det einaste vi visste om den, at faren berre fekk komme på besøk ein gong i månaden, hjalp ikkje så veldig.
Det var nettop difor det var så flott at barneheimen lot Sarah, Slobodan og meg komme på besøk for å seie hei og å sjekke korleis ting gjekk. Medjugorje ligg ein halv time med buss frå Mostar, så det er meir enn overkommeleg å la eksamenar vere eksamenar og ta ein halvdagstur vestover. Veret var like flott som det har vore dei siste par månadane: 30 komfortable grader og opphaldsver.
To av husa i barneheimen
Den eine «mammanonna» til AM på kjøkkenet i huset deira.
I Medjugorje forsvann alle fordommar mot barneheimar eg måtte ha hatt. Vi vart tekne imot av tre spreke, unge damer som openbart tykte smarttelefonar var viktigare enn pingvindress. Barneheimen var organisert i familieeiningar, med sju store og romslege bolighus, alle med soverom til fem ungar og kvar sine to nonner som fungerte som mødre på skift. Og som om det ikkje var nok, låg det ein enorm skog/park med frukthage, ei berg-og-dalbane-liknande løype, dyrehage, kunstige fossar og alt anna barneheimsbarn måtte kunne finne på å behøve. Så slik er openbart barneheimar i Bosnia-Herzegovina organisert – kanskje det norske barnevernet har noko å lære her?
Roller-coastering med ekstra dyttehjelp!
… sjølv om ingenting slår god, gammaldags husking
Ingenting å seie på hesteseksjonen – vi fekk tilbod om å ri, men det hadde vi diverre ikkje tid til.
Klatring i morelltrèa
AM, Sarah og Slobodan – og ein av mange Jesusar i området.
5. juni 2013
Heilt på tampen gjekk alt plutseleg så fort…
Det var eksamenar, gatefestival og avslutningsseremoni, og så hadde plutseleg alle andreåringane reist sin veg. Susac er tomt og rart, så vi pakka det vi hadde og reiste til Musala. Der hadde vi fem utruleg koselege dagar, og så reiste vi òg heim att.
Så fort kan eit år gå.
Foto: Jan Braathu
15. august 2013
Eit par av veldig mange høgdepunkt:
Sportsleg veksemd
På vatn…
… og på land
Landsleir
Under leiren sat eg i mediastaben, men det å vere med å fysisk byggje opp landsleiren var minst like spanande!
Vi kosar oss i «Madlakassa»
Etter eit år med kantinemat frå Mostar, er Forsvaret sin kasernemat rein nytelse.
Leiren reiser seg i bakgrunnen
25 000 merke skal leggjast i rett pose.
Blant dei særare tinga eg gjorde i løpet av mine to veker med førebuing: balansering på eit gjerde utanfor ein barnehage, samtidig som eg stripsa eit plastrøyr fast i ein vaier. Foto: Ingrid Lasko.
Det er alltid moro å køyre vinsj (spesielt når han vert kapra frå bakkeplan av ein nordlending!). Foto: Ingrid Lasko.
Bursdag
Feira på best mogleg vis – først familiebursdag med bollar og brus, så vennefest helga derpå.
Bursdagsbolle
Stjernesprutarar er nesten like kult som fyrvekeri…
Kva får «ein som har alt»? Jau, kunst, så klart!
Vasdalen
Eg rakk til og med eit par dagar i Vasdalen, det idylliske ferieparadiset vårt.
Rakel og Sigrid kosar seg på terassen.
Fauna av alskens slag spritar opp kvardagen.
Landleg og isolert – nett slik det skal vere.
18. august 2013
Det er tid for eit nytt og spanande år i Mostar, og turen ned skiv seg inn som eit nytt og endå mindre flatterande kapittel i reisekrønika mi. Planen er veldig enkel: ta båten til Bergen (07.35), seie hei til tante, onkel og Erik (11.50), hoppe på flyet til Dubrovnik (16.55), ete litt god mat der og ta bussen til Mostar (22.30).
Første halvpart gjekk over all forventning. Eg får til og med sjekka inn før Norwegian si kritiske 45-minuttsgrense. Eg flyr gjennom koffertveginga (her synk pulsen betrakteleg), sikkerheitskontrollen (bortsett frå at eg ikkje finn billetten min før ei vakt opplyser om at eg held han i handa), Tax Free og passkontrollen. Det boardast, og vi spaserer om bord. Eg rekk å veksle eit par ord med to spanande «flynaboar» på sete A og B (dei bur i Capljina, der leiren som vi beøkjer kvar helg ligg) før ting byrjar å skjere seg.
Det er ingen problem her altså, vi må berre kutte straumen
Desse Norwegianpilotane veit å roe folk ned…
Når retningsvilla rår
Først skal dei visst berre kutte straumen litt. Det er både normalt og sundt, og i alle fall ikkje farleg. Etter eit par minutt i mørket kjem oppfylgjingsbeskjeden vi alle ysnkte oss: — Det er noko gale med navigasjonssystemet. Eg skulle gjerne ha floge dykk, men det er dessverre ikkje forsvarleg, annonserer piloten.
Vi får beskjed om å «unboarde», som det heiter på fagsproget, og komme attende klokka seks. Kanskje dei får til noko. Det er ikkje verdas kjekkaste beskjed å få, men om dette er alternativet får det heller vere greitt.
Klokka halv sju lettar vi heldigvis. Litt svolten, veldig tørst og kanskje i grenseland til litt gretten, men det står vi i. Vi landar jo i Dubrovnik, i alle fall. Klokka halv ti.
Dominoeffekten
Det å bli forsinka medfører diverre ein del ulemper. At flyplassen er halvstengt, nokko som fører til at passkontrollen og bagasjeutleveringen går med sneglefart mens ledige politifolk jagar kvarandre og kastar nøkkelfrisbee, er ein av dei. Det fører til at vi kjem med ein seinare shuttlebuss. Som igjen fører til at vi kjem 15 minutt for seint til Motarbussen…
18. august 2013
Klokka er 23.00, og det er klart at eg ikkje kjem meg av flekken (med mindre eg tek ein svindyr flyplassdrosje heilt til Mostar). Basisbehova først: eg treng mat, drikke og, ikkje minst: ei saks. På flyplassen oppdaga eg nemleg at ekstra-SIM-kortet mitt er for stort for telefonen. Det er framleis eit par kioskar som er opne, men berre så vidt. Eg får kjøpt meg ein halvliter Cola og eit nytt SIM-kort (i Kroatia er det forresten svenske Tele2 som gjeld!). Colaen vert styrta på staden, og SIM-kortet kjem i orden med ein gong eg forstår den kroatiske bruksanvisinga.
— Det norske badekaret
Kroatia er ein enormt populær turistdestinasjon, spesielt for nordmenn. Det er difor det går daglege fly hit frå både Bergen og Oslo, og det er difor den einaste norsken mi Italiensk-Franske veninne kan er setningen: «Kroatia er Norges badekar» (for ordens skuld: det var ho som ville lære den, ikkje motsett). Dubrovnik er nesten ein Kroatiakarikatur — eg trur ikkje det finst byar med fleire gjesterom per innbyggjar i Europa enn denne. Mange lokale flyttar til og med innover i landet i turistsesongen, for å kunne leige ut huset til turistar. Her er det imidlertid stinn brakke same kvar eg går.
Eg treng ei seng til klokka seks i morgon – sju knappe timar (som blir fem før eg er ferdig med leitinga mi). Den telefoniske mission support-en min finn heller ikkje noko. Så kva gjer ein då?
